Khi tin tặc "hâm nóng" tủ đông: Gần 5.000 hệ thống làm lạnh Danfoss hớ hênh trên Internet sau vụ tấn công siêu thị tại Pháp
Mới đây, sự cố tủ đông tại hàng loạt siêu thị ở Pháp bị vô hiệu hóa từ xa đã gây rúng động ngành bán lẻ. Đáng lo ngại hơn, sau vụ tấn công hệ thống Danfoss này, các tổ chức an ninh mạng đã tiến hành rà soát diện rộng và phát hiện ra vẫn còn hàng ngàn thiết bị kiểm soát nhiệt độ tương tự đang phơi bày công khai trên Internet mà không có màng lọc bảo vệ.
Hàng ngàn bộ điều khiển nhiệt độ "phơi mình" trên không gian mạng
Theo số liệu thống kê mới nhất từ tổ chức International Cyber Digest, một đợt quét trên không gian mạng đã chỉ ra có tới 4.980 thiết bị điều khiển làm lạnh của thương hiệu Danfoss đang mở kết nối trực tiếp với Internet. Nước Pháp – nơi vừa hứng chịu thiệt hại – chiếm hơn một nửa con số này với 2.911 hệ thống. Các vị trí tiếp theo lần lượt là Nam Phi (517), Đức (171), Bồ Đào Nha (158) và Mỹ (141). Xét trên bình diện tổng thể, cứ 10 thiết bị hớ hênh thì có đến 8 chiếc nằm tại khu vực châu Âu.
Giới chuyên gia cũng nhấn mạnh rằng, việc thiết bị xuất hiện trên các công cụ tìm kiếm trực tuyến không đồng nghĩa với việc toàn bộ chúng đều đã bị hack. Dẫu vậy, việc để hệ thống điều khiển công nghiệp lộ diện trực tiếp trên môi trường mạng giống như bạn xây một kho chứa đồ đắt tiền nhưng lại quên khóa cửa chính, tạo cơ hội vàng cho những kẻ xâm nhập trái phép nhòm ngó.
Toàn cảnh vụ tấn công hệ thống Danfoss khiến các siêu thị lao đao
Sự việc bắt đầu bùng phát vào rạng sáng các ngày 11 và 12/10, khi nhiều siêu thị tại Pháp bất ngờ ghi nhận các dấu hiệu bất thường. Thay vì ăn cắp dữ liệu khách hàng như các vụ rò rỉ thông thường, mục tiêu lần này của tin tặc lại là các hệ thống tủ đông, tủ mát. Chúng đã xâm nhập và kích hoạt tính năng rã đông từ xa, khiến nhiệt độ của một số tủ vọt lên mức 50 độ C. Hậu quả là toàn bộ thực phẩm, hàng hóa bảo quản lạnh đều bị hư hỏng nặng nề.
Cơ quan An toàn Thông tin Pháp (CERT-FR) đã nhanh chóng vào cuộc và phát đi cảnh báo khẩn vào ngày 12/10. Họ xác nhận các mục tiêu bị nhắm tới là dòng thiết bị quản lý mang mã AK-SM và AK-SC. Đây đóng vai trò như các trung tâm đầu não, cho phép người dùng kiểm soát nhiệt độ, lịch trình và chuông báo của hàng loạt tủ lạnh thông qua một trang web duy nhất. Chính vì sự tiện lợi mang tính tập trung này, khi tài khoản quản trị thất thủ, hậu quả vật lý lên hàng hóa sẽ diễn ra ngay lập tức.
Những lỗ hổng kỹ thuật vô hình mở đường cho kẻ gian
Trước đó có nhiều đồn đoán trên mạng cho rằng các siêu thị bị hack do sự bất cẩn của con người, cụ thể là dùng mật khẩu mặc định hoặc đặt mật khẩu chính là ngày tháng hiện tại. Thế nhưng, đằng sau vụ tấn công hệ thống Danfoss còn có những kẽ hở phần mềm phức tạp hơn rất nhiều.
Đội ngũ nghiên cứu bảo mật Claroty Team82 đã tìm ra một lỗ hổng nghiêm trọng (được gắn mã CVE-2025-41450) trên nền tảng AK-SM 800A đời cũ. Cụ thể, hệ thống này tự động thiết lập một mã xác thực ẩn mỗi ngày dựa trên thuật toán về ngày tháng. Nếu kẻ gian phân tích và nắm được thuật toán này, chúng có thể tự sinh ra mã hợp lệ để lẻn vào hệ thống với đặc quyền cao nhất mà không cần biết mật khẩu thực sự của siêu thị.
Ngoài ra, các chuyên gia còn phát hiện thêm hai lỗ hổng khác liên quan đến việc cài đặt cấu hình máy chủ và nguy cơ chèn mã độc vào phần cảnh báo email. Những điểm yếu này kết hợp lại giúp tin tặc dễ dàng vô hiệu hóa hoàn toàn cơ chế phòng vệ của thiết bị.
Giải pháp khắc phục và bảo vệ hệ thống thiết yếu
Về phía nhà sản xuất, Danfoss xác nhận các hệ thống gặp nạn đều đang chạy phiên bản phần mềm (firmware) đã quá cũ. Để ngăn chặn thảm họa tái diễn, hãng cùng CERT-FR khuyến nghị các cửa hàng phải ngay lập tức cô lập hệ thống làm lạnh, cắt đứt kết nối trực tiếp của chúng với Internet.
Nếu nghi ngờ máy móc đã bị can thiệp, nhân viên kỹ thuật cần đưa hệ thống về cài đặt gốc, cập nhật các bản vá bảo mật mới nhất, đổi toàn bộ mật khẩu và rà soát lại quyền truy cập. Một nguyên tắc thiết kế mạng an toàn được nhấn mạnh là mạng lưới điều khiển cơ sở vật chất (nhiệt độ, điện) phải được cách ly hoàn toàn khỏi mạng lưới hoạt động kinh doanh (nơi nhân viên lướt web, gửi email). Nếu bắt buộc phải quản lý từ xa, hệ thống cần được bao bọc bởi các đường truyền riêng tư có mã hóa khắt khe.
Câu chuyện tủ đông bị "hâm nóng" là minh chứng sống động cho việc rủi ro an ninh mạng ngày nay không chỉ nằm ở những con số trên màn hình, mà có thể trực tiếp tàn phá tài sản vật lý của doanh nghiệp. Nhanh chóng cập nhật hệ thống và quản lý chặt chẽ các kết nối mạng là lá chắn duy nhất giúp ngành bán lẻ tự bảo vệ mình trước những mối đe dọa kỹ thuật số ngày càng khó lường.
Tham khảo: Cyber Security News - Danfoss Refrigeration Hack Update – 4,980 Hosts Found Exposed to Internet
