38 doanh nghiệp hàng hải toàn cầu điêu đứng trước nguy cơ rò rỉ dữ liệu

Mới đây, cộng đồng hàng hải quốc tế vừa nhận được một báo động đỏ từ các chuyên gia bảo mật về nguy cơ rò rỉ tài nguyên số. Hàng chục tổ chức lớn nhỏ trong ngành đang trở thành nạn nhân của một chiến dịch tống tiền quy mô lớn. Nhóm tin tặc đe dọa sẽ tung ra hàng loạt dữ liệu nhạy cảm nếu các công ty này không chịu chi trả những khoản tiền chuộc khổng lồ.

Quy mô chưa từng có: Từ hãng tàu quốc tế đến cảng biển Việt Nam

Theo thông tin từ các công ty an ninh mạng, vụ rò rỉ ngành hàng hải lần này ảnh hưởng đến 38 tổ chức khác nhau. Danh sách nạn nhân trải dài từ các hãng vận tải biển tên tuổi như Ocean Network Express (ONE - Singapore), CULines, T.S. Lines cho đến nhiều doanh nghiệp tại Hàn Quốc, Nhật Bản và Indonesia.

Không chỉ dừng lại ở các hãng tàu, mục tiêu của tin tặc còn nhắm vào các cảng biển và đơn vị vận hành bến bãi tại nhiều quốc gia bao gồm Hàn Quốc, Ấn Độ, Ả Rập Xê Út, Tây Ban Nha, Brazil và cả Việt Nam. Thậm chí, một nhà sản xuất cần cẩu lớn của Trung Quốc là ZPMC và một số đại lý vận tải cũng nằm trong tầm ngắm. Dù vậy, tính đến thời điểm hiện tại, chưa có công ty nào trong danh sách trên chính thức lên tiếng xác nhận về việc bị tấn công.

Chân dung nhóm tin tặc n0n Group và tối hậu thư hàng triệu USD

Đứng sau vụ tống tiền này là một tổ chức có tên "n0n Group". Nền tảng bảo mật SOCRadar cho biết, dù chỉ mới xuất hiện trên "giang hồ" từ tháng 9, nhóm này đã kịp thực hiện nhiều cuộc tấn công nhắm vào 21 tổ chức thuộc 17 quốc gia trong các lĩnh vực viễn thông, bán lẻ, giáo dục và dược phẩm. Các chuyên gia nghi ngờ nhóm này có trụ sở tại Nga.

Vào ngày 12/10 vừa qua, n0n Group đã công bố danh sách 38 công ty hàng hải lên một trang web ngầm (dark web) và ra "tối hậu thư": Các nạn nhân có đúng một tuần (đến ngày 19/10) để trả tiền chuộc bằng tiền điện tử Bitcoin, nếu không dữ liệu của họ sẽ bị phát tán rộng rãi. Tùy thuộc vào lượng thông tin nắm giữ, số tiền mà tin tặc yêu cầu dao động từ 2,4 triệu đến 14 triệu USD cho mỗi công ty. Tuy nhiên, nhóm này cũng ngỏ ý sẵn sàng "thương lượng" với một số tổ chức.

Lỗ hổng dữ liệu bắt nguồn từ đâu?

Thay vì sử dụng các loại mã độc tống tiền (ransomware) truyền thống để khóa máy tính của nạn nhân, n0n Group lại dùng các công cụ quản trị hệ thống để âm thầm kiểm soát và đánh cắp thông tin.

Các chuyên gia tin rằng toàn bộ dữ liệu bị lộ lọt không phải do từng công ty bị tấn công riêng lẻ, mà xuất phát từ một lỗ hổng trong một hệ thống được nhiều doanh nghiệp sử dụng chung. Cuộc tấn công chủ yếu nhắm vào các công ty tại châu Á và lấy đi những dữ liệu đặc thù của ngành hàng hải như: tin nhắn trao đổi điện tử, bản kê khai hàng hóa, hồ sơ thiết bị và giấy tờ thông quan.

Đồng tình với quan điểm này, công ty an ninh mạng hàng hải Cydome (Israel) nhận định nguyên nhân có thể đến từ một phần mềm dùng chung thuộc về "CLT" – một nhà cung cấp phần mềm có liên kết với nhiều tổ chức trong danh sách nạn nhân. Tuy nhiên, nguồn gốc và phạm vi chính xác của lỗ hổng này vẫn đang được xác minh.

Hồi chuông cảnh báo về nguy cơ rò rỉ cho chuỗi cung ứng hàng hải

Ngành vận tải biển vốn không xa lạ với các rủi ro an ninh mạng. Trong vài năm qua, nhiều hãng tàu và cảng biển từng bị đình trệ hệ thống đặt chỗ hay gián đoạn vận hành cổng ra vào do mã độc. Thế nhưng, đây là lần đầu tiên một vụ đánh cắp dữ liệu lại diễn ra đồng loạt và lan rộng đến như vậy.

Trước bối cảnh rủi ro leo thang, Cydome đưa ra khuyến cáo khẩn cấp: Các nhà khai thác hàng hải cần lập tức rà soát lại quyền truy cập của đối tác, kiểm tra mức độ an toàn của các nhà cung cấp dịch vụ và đánh giá lại các thông tin đăng nhập đang được chia sẻ nội bộ.

Sự việc của 38 doanh nghiệp hàng hải là minh chứng rõ nét cho thấy sự liên kết chặt chẽ trong chuỗi cung ứng công nghệ cũng có thể trở thành "gót chân Achilles" chí mạng. Khi hạn chót thanh toán tiền chuộc đang điểm, giới công nghệ và các doanh nghiệp đang nín thở chờ xem liệu n0n Group có thực sự tung các dữ liệu tối mật này ra ngoài ánh sáng hay không.

Tham khảo: Maritime Executive - Massive Cyber Attack Threatens Release of Data from 38 Maritime Companies